Türkçe ve sınıf öğretmenlerinin okuma güçlüğüne ilişkin bilgileri ve okuma güçlüğü olan öğrencileri belirleyebilme düzeyleri / Determining Turkish language and elementary classroom teachers’ knowledge on dyslexia and their awareness of diagnosing students

Bahar Doğan
5.486 2.361

Öz


Bu araştırmada sınıf ve Türkçe öğretmenlerinin okuma güçlüğüne ilişkin bilgi ve okuma güçlüğü olan öğrencileri belirleme düzeylerini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Araştırma, Kilis ilinde görev yapan 48 Türkçe ve sınıf öğretmeniyle sınırlıdır. Türkçe ve sınıf öğretmenlerinin okuma güçlüğüne ilişkin bilgi ve okuma güçlüğü olan öğrencileri belirleyebilme düzeylerini ortaya çıkarmayı amaçlayan bu araştırmada karma araştırma modelinin bir alt boyutu olan karma yöntem araştırması kullanılmıştır. Bu araştırmanın gerçekleştirilmesinde öğretmenlerin belirtilen konudaki bilgi düzeylerini ölçmek için nicel araştırma yaklaşımına uygun olan betimsel araştırma yöntemi ve okuma güçlüğü olan öğrencileri belirleyebilme düzeylerini ölçmek için ise nitel araştırma yaklaşımına uygun olarak görüşme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu 2012- 2013 öğretim yılında Kilis ilinde görev yapan 24’er Türkçe ve Sınıf öğretmeni olmak üzere 48 öğretmen oluşturmaktadır. Bu öğretmenlerden gönüllülük esasına göre belirlenen 8’i (4 Türkçe, 4 Sınıf) ile de görüşme yapılmıştır. Öğretmenlerin okuma güçlüğüne ilişkin bilgi düzeylerini belirlemek amacıyla araştırmacı tarafından bir başarı testi oluşturulmuştur. Öğretmenlerin okuma güçlüğü olan öğrencileri belirleyebilme düzeylerini ortaya çıkarmak amacıyla ise araştırmada standartlaştırılmış açık uçlu görüşme formu kullanılmıştır. Öğretmenlerin bilgi düzeylerini belirlemek üzere araştırmacı tarafından bir başarı testi hazırlanmış ve çalışma grubuna uygulanmış, elde edilen bulgulara ilişkin sonuçlar şunlardır: Türkçe ve Sınıf öğretmenlerinin okuma güçlüğüne ilişkin bilgi düzeyleri üst seviyede değildir. Sınıf ve Türkçe öğretmenlerinin okuma güçlüğü olan öğrencileri belirleyebilme düzeylerini ortaya çıkarmak için 8 öğretmen ile görüşme yapılmış ve her bir görüşme sorusuna verilen cevaplar araştırma bulgusu olarak analiz edilmiştir.

Anahtar kelimeler: Okuma Güçlüğü, Türkçe öğretmenleri, Sınıf öğretmenleri


Anahtar kelimeler


Okuma güçlüğü, Türkçe öğretmeni, sınıf öğretmeni

Tam metin:

PDF

Referanslar


Akyol, H. (2006). Türkçe İlkokuma Yazma Öğretimi. Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Altun, T., Ekiz, D. ve Odabaşı, M. (2011). Sınıf Öğretmenlerinin Sınıflarında Karşılaştıkları Okuma Güçlüklerine İlişkin Nitel Bir Araştırma. D.Ü. Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi. 17, 80-101.

Aşılıoğlu, B. (2008). Bilişsel Öğrenmeler İçin Eleştirel Okumanın Önemi ve Onu Geliştirme . D.Ü. Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi. 10, 1-11.

Ataman, A. ve Kahveci, G. (2009). Öğrenme Yetersizliği ya da Özgül Öğrenme Güçlüğü. Editör: A. Ataman. Özel Gereksinimli Çocuklar ve Özel Eğitime Giriş. Ankara: Gündüz Eğitimi ve Yayıncılık.

Aydın Yılmaz, Z. (2006). Sınıf Öğretmenleri Adaylarının Okuma Alışkanlığı, İlköğretim Online, 5(1), 1-6.

Balcı, A. (2011). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntem, Teknik ve İlkeler. Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Batu, E. S. (1998). “Özel Gereksinimli Öğrencilerin Kaynaştırıldığı Bir Kız Meslek Lisesindeki Öğretmenlerin Kaynaştırmaya İlişkin Görüş ve Önerileri”, yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.

Baydık, B. (2012). Okuma Güçlükleri. Editör: S. S. Yıldırım Doğru. Öğrenme Güçlükleri. Ankara: Eğiten Kitap.

Baydık, B., Ergül, C. ve Bahap Kudret, Z. (2012). Okuma Güçlüğü Olan Öğrencilerin Okuma Akıcılığı Sorunları ve Öğretmenlerinin Bu Sorunlara Yönelik Öğretim Uygulamaları. İlköğretim Online, 11(3), 778-789.

Bilen, E. (2007). “Sınıf Öğretmenlerinin Kaynaştırma Uygulamalarında Karşılaştıkları

Sorunlarla İlgili Görüşleri ve Çözüm Önerileri”, yayımlanmamış yüksek lisans tezi,

Dokuz Eylül Üniversitesi, İzmir.

Bingöl, A. (2003). Ankara’da İlkokul 2. ve 4. Sınıf Öğrencilerinde Gelişimsel Disleksi

Oranı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası, 56 (2): 67–82.

Çuhadar, Y. (2005). “İlköğretim Okulu 1-5. Sınıflarda Kaynaştırma Eğitimine Tabi Olan Öğrenciler için Bireyselleştirilmiş Eğitim Programlarının Hazırlanması, Uygulanması, İzlenmesi ve Değerlendirilmesi ile İlgili Olarak Sınıf Öğretmenleri ve Yöneticilerinin Görüşlerinin Belirlenmesi”, yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Zonguldak.

Ekiz, D., Erdoğan, T. ve Uzuner, F. G. (2011). Okuma Güçlüğü Olan Bir Öğrencinin Okuma Becerisini Geliştirmesine Yönelik Bir Aksiyon Araştırması. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 11(2), 111-131.

Erden, G., Kurdoğlu, F. ve Uslu, R. (2002). İlköğretim Okullarına Devam Eden Türk Çocuklarının Sınıf Düzeylerine Göre Okuma Hızı ve Yazım Hataları Normlarının Geliştirilmesi. Türk Psikiyatri Dergisi. 13(1), 5-13.

Güzel Özmen, R. (2008). Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler. Editör: İ. H. Diken. Özel Gereksinimi Olan Öğrenciler ve Özel Eğitim. Ankara: Pegem A Yayıncılık.

İzci, E. (2005). Sınıf Öğretmeni Adaylarının “Özel Eğitim” Konusundaki Yeterlikleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi 4(14).

Meslekî Eğitim ve Öğretim Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi (2007). Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Öğrenme Güçlüğü. Ankara.

Okta, D. A., (2008). "Kaynaştırma Sınıflarına Devam Eden İşitme Engeli Olan Öğrencilere ve

Sınıf Öğretmenlerine Sağlanan Özel Eğitim Hizmetlerinin Belirlenmesi", yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Anadolu Üniversitesi, Eskişehir.

Statement, J (2009). Learning Disabilities, Dyslexia, and Vision. Amerikan Pediatri Akademisi Dergisi. 124(2), 837-844. web: http://pediatrics.aappublications.org/content/124/2/837.full.html adresinden 15.01.2013 tarihinde alınmıştır.

Sönmez, V. ve Alacapınar, G. F. (2011). Örneklendirilmiş Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Anı Yayıncılık.

Şen Kösem, F., Bakacak, S. ve Değirmencioğlu, Z. (2012). Disleksi Bilgilendirme Kitapçığı. Denizli Disleksi Derneği.

The Internetional Dyslexia Association (2007). Dyslexia Basic. web: http://www.readingrockets.org/article/16282/ adresinden 01.10.2012 tarihinde alınmıştır.

The Internetional Dyslexia Association (2008). Is My Child Dyslexic?. web: http://www.readingrockets.org/article/16282/ adresinden 01.10.2012 tarihinde alınmıştır.

Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2011). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayınları.

Yüksel, A. (2010). Okuma Güçlüğü Çeken Bir Öğrencinin Okuma Becerisinin Geliştirilmesine Yönelik Bir Çalışma. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 3 (1), 124-134.